21 kwietnia 1865 roku w Warszawie urodził się Stanisław Gall, sufragan archidiecezji warszawskiej, pierwszy biskup polowy Wojska Polskiego (1919–1933).
Abp Stanisław Gall położył fundamenty pod funkcjonowanie biskupstwa polowego Wojsk Polskich. Jego zasługą było stworzenie z niemałym trudem prezbiterium księży kapelanów, zorganizowanie kurii biskupiej, stworzenie podstaw prawnych, utworzenie centrów duszpasterskich opartych o kościoły garnizonowe, budowa i remonty wielu świątyń i kaplic wojskowych, i wiele innych.
Działalność pasterska abpa Gala przypadła w trudnym czasie walki o granice II Rzeczypospolitej, wojny polsko-rosyjskiej, przewrotu majowego, walk frakcyjnych różnych stronnictw politycznych. Abp Stanisław Gall był pierwszym biskupem polowym w odrodzonej po zaborach Polsce. Przez wiele lat służył też Kościołowi warszawskiemu.
Stanisław Gall urodził się 21 kwietnia 1865 r. w Zamojskiem. W 1880 r. rozpoczął studia w seminarium duchownym w Warszawie, kontynuował je w rzymskim „Gregorianum”, gdzie uzyskał doktorat z filozofii. Święcenia kapłańskie otrzymał w 1887 r. w Warszawie z rąk bp. Kazimierza Ruszkiewicza, sufragana warszawskiego. Jako wikariusz pracował w kilku parafiach warszawskich. W 1889 r. został powołany na stanowisko profesora warszawskiego seminarium duchownego, w 1910 został jego regensem (rektorem), prowadził szeroką działalność publicystyczno-naukową.
29 lipca 1918 r. Ojciec Święty Benedykt XV mianował go biskupem sufraganem archidiecezji warszawskiej. Święcenia biskupie przyjął 17 listopada 1918 r. w archikatedrze pw. św. Jana Chrzciciela. Głównym konsekratorem był kard. Aleksander Kakowski, metropolita warszawski, a współkonsekratorami abp Kazimierz Ruszkiewicz, sufragan warszawski i bp Wojciech Owczarek, sufragan włocławski.
5 lutego 1919 r. został mianowany przez Ojca Świętego Benedykta XV Biskupem Polowym Wojsk Polskich, pierwszym w dziejach Rzeczypospolitej. Jego biskupi tytuł odpowiadał wojskowemu stopniowi generała porucznika, zamienionemu w lipcu 1922 r. na stopień generała dywizji. 21 lutego 1919 r. objął urząd biskupa polowego.
W trudnych warunkach frontowych zorganizował duszpasterstwo wojskowe, a także Kurię Biskupią Wojsk Polskich, która 12 maja 1927 r. przyjęła nazwę Polowej Kurii Biskupiej. Podczas działań wojennych w latach 1919–1920 wizytował jednostki frontowe, zaś po ich zakończeniu szczególną troską otaczał sieroty po poległych i zmarłych wojskowych, organizując domy opieki w Modlinie, Łodzi i Warszawie. Zorganizował strukturę duszpasterską dla żołnierzy wyznania greckokatolickiego. Założył pismo „Rozkaz Wewnętrzny do Duchowieństwa Wojskowego” (1919) i „Kwartalnik Poświęcony Sprawom Katolickiego Duszpasterstwa Wojskowego w Polsce” (1931).
W 1926 r. utworzył Sąd Biskupa Polowego. W 1931 r. doszło do konfliktu bp. Galla z niektórymi przedstawicielami władz wojskowych. Powodem sporu był list Episkopatu Polski w obronie sakramentu małżeństwa. Wobec braku poparcia ze strony Józefa Piłsudskiego, w styczniu 1932 r. bp Gall podjął decyzję o rezygnacji z urzędu biskupa polowego. Po kilkakrotnie ponawianych przez bp. Galla prośbach Ojciec Święty Pius XI wyraził na to zgodę.
16 lutego 1933 r. Ojciec Święty wyniósł bp. Galla, który powrócił do pracy w archidiecezji warszawskiej, do godności arcybiskupa tytularnego. Po śmierci kard. Aleksandra Kakowskiego został obrany przez kapitułę wikariuszem kapitulnym, a 5 stycznia 1940 r. Ojciec Święty Pius XII mianował go administratorem apostolskim archidiecezji warszawskiej. Zachował bezkompromisową postawę wobec niemieckich władz okupacyjnych, informując jednocześnie Watykan o sytuacji w kraju i o zbrodniach popełnianych przez Niemców.
Zmarł 11 września 1942 r. w Warszawie. Spoczywa na cmentarzu Powązkowskim.
Stanisław Gall w DZIALE HISTORIA-KULTURA PAI
PODZIEL SIĘ INFORMACJĄ
POLONIJNA AGENCJA INFORMACYJNA
PARTNER MEDIALNY
KAMPANII SPOŁECZNEJ
"JEST NAS 60 MILIONÓW"
MATERIAŁY MULTIMEDIALNE - ZDJĘCIA, FILMY, NAGRANIA DŹWIĘKOWE - ZAMIESZCZANE SĄ W WERSJI ORYGINALNEJ, BEZ INGERENCJI REDAKCJI. JEDNOCZEŚNIE REDAKCJA ZASTRZEGA SOBIE PRAWO DO SKRACANIA TEKSTÓW, KOREKTY POD WZGLĘDEM POPRAWNOŚCI JĘZYKOWEJ ORAZ UZUPEŁNIEŃ, JEŻELI ZACHODZI TAKA POTRZEBA DLA LEPSZEGO ZROZUMIENIA TREŚCI.
This files is made available under the Creative Commons CC0 1.0 Universal Public Domain Dedication.
The person who associated a work with this deed has dedicated the work to the public domain by waiving all of his or her rights to the work worldwide under copyright law, including all related and neighboring rights, to the extent allowed by law.
ARCHIWUM